Afiliacións á Seguridade Social por concello de residencia da persoa afiliada

Resumo de resultados 29/01/2019
Datos correspondentes a decembro de 2018

Introdución

O principal obxectivo desta operación estatística é coñecer o número de traballadores afiliados á Seguridade Social en alta laboral segundo o concello de residencia, así como a distribución segundo o sexo, a idade e a nacionalidade. Tamén se analizan as afiliacións en alta laboral segundo o concello de residencia do afiliado, os sectores de actividade e os réximes de afiliación.

Para obter o concello de residencia crúzase o ficheiro de afiliacións da Seguridade Social co Padrón municipal continuo do Instituto Nacional de Estadística (INE).

Para un mesmo traballador poden figurar varias afiliacións en alta laboral, por exemplo, se ten varias actividades laborais nun mesmo réxime ou en varios. Cando se fala de afiliacións á Seguridade Social, cada traballador contabilízase tantas veces como situacións de cotización teña. Porén, para as táboas de afiliados, cada traballador contabilízase unha única vez.

Situación da afiliación á Seguridade Social en Galicia

En decembro de 2018 rexistráronse 994.453 afiliacións á Seguridade Social en Galicia, un 2,1% menos que hai tres meses, en setembro de 2018. Destas, 977.148 (o 98,3%) corresponden a persoas cuxa residencia se atopa nun dos concellos de Galicia.

Como se expuxo na introdución, un mesmo traballador pode figurar varias veces no sistema da Seguridade Social, tantas como actividades laborais distintas desempeñe; máis correctamente, tantas como situacións de cotización distintas teña. Por exemplo, se un traballador desempeña un traballo remunerado por conta allea nunha empresa e, ao mesmo tempo, traballa por conta propia noutra empresa da que é propietario, figurará ao menos dúas veces no sistema: unha no réxime xeral e outra no réxime de autónomos.

Así, se contabilizamos, non o número de afiliacións, senón o de persoas afiliadas, a cifra baixa ás 943.971 persoas afiliadas en alta laboral ao sistema da Seguridade Social en decembro de 2018, un 2,3% menos que hai tres meses.

Afiliacións totais á Seguridade Social, afiliacións de residentes e persoas afiliadas con concello de residencia en Galicia. Decembro de 2018
Afiliacións, persoas, taxa de variación interanual (%)

Fonte: IGE    (descarga da táboa: afiliacións totais, afiliacións de residentes, afiliados)

Persoas afiliadas por sexo e grupos de idade

Pada medir a estrutura da poboación afiliada á Seguridade Social en alta laboral pódese construír o seguinte indicador de estrutura: a poboación afiliada de 40 ou máis anos, divida entre a poboación afiliada de 16 a 39 anos, multiplicado por cen.

En decembro de 2018, por cada 100 afiliados e afiliadas á Seguridade Social en alta laboral menores de 40 anos, residían en Galicia 185 traballadores/as maiores desta idade. Os sete grandes concellos galegos presentaban, para este indicador, valores superiores á media galega, que variaban dende 186,8 no concello da Coruña ata 212 en Ferrol.

Persoas afiliadas á Seguridade Social en alta laboral. Galicia e sete grandes concellos. Decembro de 2018
Persoas, taxa de variación interanual (%)

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Índice de estrutura e taxa de substitución da poboación afiliada. Galicia e sete grandes concellos. Decembro de 2018
%

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Outro indicador tomado das estatísticas demográficas é o de taxa de substitución da poboación activa. Aplicado ao tema que nos ocupa, definiríase como o cociente entre a poboación afiliada menor de 25 anos e a poboación afiliada maior de 55 anos, multiplicado por 100. Este indicador utilízase para comparar a poboación que acaba de ingresar como cotizantes ao sistema da Seguridade Social coa que está próxima a abandonalo e pasar á situación de pensionista.

En Galicia, por cada 100 persoas que están en idade de abandonar o mercado laboral contabilízanse 19 persoas que ingresan ao sistema da Seguridade Social.

A continuación amósase a variación interanual do número de traballadores e traballadoras afiliados/as á Seguridade Social nos sete grandes municipios galegos.

Nos últimos doce meses (de decembro de 2017 a decembro de 2018) o número de persoas afiliadas incrementouse nos sete grandes concellos. O maior incremento deuse nos concellos de Pontevedra e Vigo, onde o número de persoas afiliadas á Seguridade Social subiu en decembro un 2,4% respecto ao mesmo mes do ano anterior. A continuación atópanse os concellos da Coruña e Santiago de Compostela, cun incremento do número de persoas afiliadas ao sistema do 2 e 1,9%, respectivamente; os tres concellos rexistran taxas de variación interanuais por riba da galega, que se sitúa en 1,8%.

Persoas afiliadas á Seguridade Social en alta laboral segundo sexo e grupos de idade. Decembro de 2018
Persoas

Variación interanual do número de persoas afiliadas
Porcentaxes

A Coruña

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Ferrol

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Santiago de Compostela

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Lugo

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Ourense

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Pontevedra

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Vigo

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Persoas afiliadas de nacionalidade estranxeira

En decembro de 2018, o 3,3% das persoas afiliadas á Seguridade Social en alta laboral residentes en Galicia tiña nacionalidade estranxeira.

Aínda que os municipios con maior número de persoas afiliadas de nacionalidade distinta á española eran as sete grandes cidades, en termos relativos, destacaban algúns concellos próximos á Rexión norte de Portugal, a Comarca de Valdeorras e a Mariña Lucense.

Afiliados de nacionalidade estranxeira. Decembro de 2018
Porcentaxes

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Táboa coas 15 comarcas de Galicia con maior porcentaxe de afiliados de nacionalidade estranxeira. Decembro de 2018
Porcentaxes

Fonte: IGE    

Altas, baixas e permanencias de persoas afiliadas

Altas, baixas e permanencias de persoas afiliadas á Seguridade Social con residencia en Galicia, segundo a idade. Galicia. Decembro de 2018
Persoas, porcentaxes

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Das 943.971 persoas afiliadas á Seguridade Social en Galicia en decembro, 896.112 (o 94,9%) xa figuraban afiliadas en alta laboral o último día do trimestre pasado. As 47.859 persoas restantes (o 5,1%) déronse de alta en decembro; isto é, non figuraban afiliadas en alta laboral o 30 de setembro.

Por outra banda, das 966.059 persoas que figuraban afiliadas á Seguridade Social en alta laboral o 30 de setembro de 2018, 69.947 persoas (o 7,2%) xa non o estaban o 31 de decembro. Este trimestre déronse de baixa máis persoas que de alta, polo que o saldo altas-baixas é negativo (22.088 persoas afiliadas menos).

O grupo de idade que rexistrou o maior número de altas neste trimestre foi o de 25 a 29 anos, seguido do de 20 a 24 anos: o 30,5% das persoas que se deron de alta en decembro pertencía a un destes grupos. No referido ás baixas, os grupos de idade con maior incidencia neste trimestre son de 35 a 39 anos e de 40 a 44 anos: case 3 de cada 10 baixas corresponden a persoas nestes grupos de idade.

No gráfico de abaixo amósase a evolución das altas e das baixas de persoas afiliadas á Seguridade Social en alta laboral nos últimos trimestres.

Con respecto a setembro, en decembro producíronse máis baixas e menos altas que no período de observación precedente, que rexistrara un saldo altas-baixas positivo; en concreto, 12.381 altas menos que en setembro e 16.559 baixas máis.

Evolución das altas e baixas de persoas afiliadas á Seguridade Social con residencia en Galicia
Persoas

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Afiliacións á Seguridade Social por sectores de actividade

O 5,9% das afiliacións en alta laboral de persoas que residen en Galicia corresponden a actividades relacionadas coa agricultura e a pesca; o 14% rexístranse no sector industrial; o 7,4% na construción e o 72,6% corresponden a actividades do sector servizos. Hai unha pequena porcentaxe das afiliacións (o 0,1%) que non foi posible asignar a ningún sector ante a falta de información ao respecto.

Nos seguintes mapas amósase a distribución das afiliacións en alta laboral segundo os sectores de actividade e o concello de residencia do traballador, existentes a finais de setembro de 2018.

Por sectores de actividade, os concellos cunha maior porcentaxe de traballadores e traballadoras afiliadas no sector primario atópanse no interior de Lugo (a excepción da capital de provincia, Rábade e Monforte de Lemos), nas comarcas coruñesas de Xallas, Terra de Melide e Arzúa, e na comarca do Deza (Pontevedra). Debido ás afiliacións no réxime especial do mar, municipios como a Illa de Arousa, Camariñas ou Muxía presentan altas porcentaxes de afiliacións no sector primario.

Afiliacións en alta laboral de residentes en Galicia por sectores de actividade. Decembro de 2018
Porcentaxes

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Afiliacións en alta laboral na agricultura e pesca. Decembro de 2018
Porcentaxes

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Táboa cos 15 concellos de Galicia con maior porcentaxe de afiliacións en alta laboral na agricultura e pesca. Decembro de 2018
Porcentaxes

Fonte: IGE    

A industria ten maior peso nos municipios do sur da provincia de Pontevedra, na comarca de Valdeorras, Barbanza, Caldas e O Sar.

Afiliacións en alta laboral na industria. Decembro de 2018
Porcentaxes

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Táboa cos 15 concellos de Galicia con maior porcentaxe de afiliacións en alta laboral na industria. Decembro de 2018
Porcentaxes

Fonte: IGE    

No que respecta á construción, sobresaen os municipios da zona da costa da morte (excepto Corcubión e Fisterra) que, en decembro de 2018, presentaban porcentaxes de afiliacións na construción superiores á media galega (7,4%); en Cabana de Bergantiños, por exemplo, esta porcentaxe acada o 18,3%. Por outra banda, na meirande parte dos municipios do sur de Ourense o peso da construción tamén é superior á media galega; de feito, Pontedeva e Gomesende atópanse dentro dos concellos de Galicia con maior porcentaxe de afiliacións no sector da construción, cun 19,8% e 18,1% das afiliacións totais rexistradas nestes concellos en decembro de 2018.

Afiliacións en alta laboral na construción. Decembro de 2018
Porcentaxes

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Táboa cos 15 concellos de Galicia con maior porcentaxe de afiliacións en alta laboral na construción. Decembro de 2018
Porcentaxes

Fonte: IGE    

Para rematar, o sector servizos amosa un maior peso nos sete grandes concellos e nos seus municipios limítrofes. Cabe destacar os concellos de Santiago de Compostela e da Coruña, onde máis do 86% das afiliacións existentes a finais de decembro de 2018 correspondían ao sector servizos.

Afiliacións en alta laboral nos servizos. Decembro de 2018
Porcentaxes

Fonte: IGE    (descarga da táboa)

Táboa cos 15 concellos de Galicia con maior porcentaxe de afiliacións en alta laboral nos servizos. Decembro de 2018
Porcentaxes

Fonte: IGE    

Afiliacións á Seguridade Social por seccións de actividade

No apartado anterior analizamos o peso de cada sector de actividade en Galicia e nos concellos que a conforman. Na meirande parte destes, o sector servizos é o que aglutina a maior parte dos traballadores e das traballadoras afiliadas á Seguridade Social. Agora ben, e aínda que o sector servizos sexa preponderante, no apartado anterior comprobamos que a estrutura porcentual varía dun concello a outro e difire da galega: hai concellos onde o sector primario ten máis peso que na media galega; outros nos que é o sector industrial o que presenta porcentaxes máis altas, a construción ou o sector servizos. No caso das comarcas repítese esta idiosincrasia: a estrutura por sectores da comarca difire da galega.

Tomando como referencia o Índice de especialización produtiva calculado no marco da operación Produto Interior Bruto municipal, elaborouse un índice de especialización laboral partindo da información das afiliacións á Seguridade Social por ramas de actividade e comarca de residencia. Este indicador resulta de dividir o peso de cada rama na afiliación total da comarca entre o peso desa mesma rama na afiliación total de Galicia. A rama de especialización laboral da comarca será aquela na que se rexistre o indicador máis elevado.

Como se observa no mapa de abaixo, no que aparece representado o índice de especialización laboral de cada comarca no mes de decembro, boa parte da provincia de Lugo, a Costa da Morte, o interior da provincia da Coruña e algunhas comarcas de Ourense están especializadas no sector primario.

As comarcas onde se localizan os sete grandes concellos galegos, a excepción de Vigo e Ferrol, están especializadas no sector servizos, ao igual que a comarca da Baixa Limia.

As comarcas de Ferrol e Vigo están especializadas, pola súa parte, na rama da fabricación de material de transporte e grandes reparacións industriais. Tamén esta é a rama de especialización laboral das comarcas da Paradanta, e O Morrazo.

Hai tres comarcas con especialización produtiva na rama da enerxía, subministración de auga e xestión de residuos (Terra de Trives, Ordes e o Eume) e outras tres están especializadas na industria agroalimentaria (Verín, O Ribeiro e O Barbanza).

A industria da madeira, papel e mobles sobresae nas comarcas de Betanzos, Tabeirós-Terra de Montes e Terra de Celanova; as industrias extractivas e fabricación doutros produtos minerais non metálicos dán traballo a unha parte importante da poboación ocupada residente nas comarcas de Quiroga, Valdeorras, O Baixo Miño e O Condado.

A especialización laboral das comarcas ten moito que ver coa súa estrutura produtiva. De feito, se se compara o mapa de abaixo co que amosa a especialización produtiva comarcal en termos de Valor Engadido Bruto (VEB), obsérvanse as similitudes entre ambos. Con todo, tamén aparecen diferenzas que poden ter que ver con...

  • O período de referencia da información é distinto en ambos casos.
  • O indicador de especialización produtiva analiza a estrutura produtiva da comarca; o indicador de especialización laboral analiza a estrutura laboral da mesma.
  • Os traballadores e as traballadoras non sempre residen na comarca na que traballan. Se unha comarca está especializada produtivamente nun sector concreto, é moi probable que o dito sector xere un gran número de postos de traballo nesa comarca. Pero se as persoas que ocupan eses postos non residen na comarca, o indicador de especialización laboral non ten por que coincidir co de especialización produtiva, xa que no primeiro tense en conta a comarca de residencia (e non de traballo) da persoa.


Especialización laboral por comarca de residencia. Decembro de 2018

Fonte: IGE    

Compartir: